Merak Edilen Sorular
Dava veya icra takibi açmak ücretsiz bir işlem midir?
Her ne kadar adalet hizmeti bir kamu hizmeti olsa da yargısal işlemler kural olarak ücretsiz değildir. Bir mahkemede dava açmak, bir icra dairesinde icra takibi başlatmak için yargı harçlarının ve birtakım giderlerin peşin olarak ödenmesi gerekmektedir. Bu kapsamda dava açılırken başvurma harcı, peşin harç ve vekil ile temsil söz konusuysa vekalet harcının yatırılması gerekir. Yatırılacak harçların miktarı davanın türüne göre değişebileceği gibi harç miktarları da her sene güncellenmektedir. Başlangıçta yatırılan harçlara ek olarak yargılamanın ilerleyen aşamalarında bazı işlemler için harç yatırılması da gerekebilir. Bu doğrultuda örneğin görülmekte olan bir davada keşif yapılacaksa keşif harcının da yatırılması gerekmektedir. Bahsedilen bu harçlar dışında bir dava açılırken tebligat giderlerinde kullanılmak üzere peşin olarak gider avansı adı altında bir ödeme daha yapılması gerekmektedir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na göre gider avansının yatırılmış olması bir dava şartıdır. Yani gider avansı yatırılmadığı sürece davanın görülmesi mümkün değildir. Yukarıda dava açmak için gerekli masraflara ilişkin yapılan açıklamalar büyük ölçüde icra takibi için de geçerlidir. Gerçekten bir ilamsız icra takibi başlatırken de başvurma harcı, peşin harç ve vekil ile temsil söz konusuysa vekalet harcının peşin olarak yatırılması gerekmektedir. Öte yandan tebligat işlemlerinde kullanılmak üzere yeterli masraf avansı da dosyaya yatırılmalıdır.
Dava veya icra takibi için başlangıçta yatırdığım masrafları işin sonunda alabilecek miyim?
Dava veya icra takibi açılırken bu yollara başvuran taraftan yukarıda belirtilen masraflar peşin olarak alınır. Bu masrafların neticede kime yükletileceği başvurulan yolların akıbetine bağlıdır. Bu kapsamda yargılama giderleri davada haksız çıkan tarafa yükletilir. Diğer bir ifadeyle davayı karara bağlayan mahkeme, o aşamaya kadar yapılan yargılama giderlerinden kimin sorumlu olacağını da hükme bağlayacaktır. Öte yandan icra takibinde de başlangıçta yapılan masraflar borçlunun borcuna eklenmekte ve alacaklının alacak miktarı o miktarda artmaktadır.
Yargısal işlemlerde kendimi bir avukatla temsil ettirmek zorunda mıyım?
Türk Hukukunda bazı istisnalar bir kenara bırakılırsa kural olarak avukat ile temsil zorunluluğu yoktur. Bu kapsamda kişilerin davalarını veya icra takiplerini kendilerini avukatla temsil ettirmeden yürütmeleri yasal olarak mümkündür. Taraf ehliyeti olan herkesin mahkemelerde kendisini temsil etme hak ve yetkisi vardır. Dolayısıyla avukat ile temsil kural olarak isteğe bağlıdır. Ne var ki uyuşmazlıkların çözümünün teknik bilgi ve uzmanlık gerektirmesi ve usul hukuku kurallarının yoğunluğu nedeniyle uzman bir avukattan yardım alınması, kişinin kendisini avukatla temsil ettirmesi hak kayıplarının önlenmesi ve telafisi güç veya imkânsız zararların doğmaması açısından önem arz etmektedir.
Avukata ücret ödemek zorunlu mudur?
Serbest meslek olan avukatlık, hukuki yardım hizmetinin ücret karşılığı sunulduğu bir meslektir. Avukatın ücretsiz hukuki yardım sunması kural olarak yasak olup ücretsiz dava alınması halinde durumun baro yönetim kuruluna bildirilmesi gerekmektedir. Diğer bir ifadeyle mevzuatımızda hukuki yardımın ücret karşılığı olacağı düzenlenmiş ve istisna olarak ücretsiz hukuki yardıma izin verilmiştir. Bu nedenle avukatların ücretsiz iş yapması kural olarak yasaktır. Avukatın ücretsiz dava alarak reklam yapması Avukatlık Kanunu’nun ilgili hükümlerini ihlal edeceği gibi aynı zamanda haksız rekabet de teşkil edecektir.
Avukatlık ücreti nasıl belirlenir?
Hukuki yardımın karşılığı olarak avukata ödenecek ücret belirli bir meblağı veya değeri ifade eder. Avukatlık ücreti taraflar arasında yapılacak sözleşmeyle belirlenebilir. Ancak Avukatlık Kanunu m. 164/4 hükmüne göre Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin altında vekalet ücreti kararlaştırılamaz. Avukatlık ücretinin taraflarca kararlaştırılmamış olduğu hallerde ise Avukatlık Kanunu m. 164 hükümlerine göre ücret belirlenir. Diğer bir ifadeyle avukatlık ücretinin taraflar arasında kararlaştırılmamış olması veya bu konuda yazılı bir sözleşme yapılmamış olması avukatın ücrete hak kazanmadığı anlamına gelmez.